Eén van de vele doelen van regering De Wever I is het verhogen van de werkzaamheidsgraad en het terugdringen van het aantal werknemers die langdurig arbeidsongeschikt zijn. De regering wil deze doelstelling behalen door in te zetten op een sterker beleid voor activering en re-integratie van arbeidsongeschikte werknemers. 

In dat kader werd het wetsontwerp tot uitvoering van een versterkt terug-naar-werkbeleid in geval van arbeidsongeschiktheid op 18 december 2025 goedgekeurd door het parlement en werd het daarmee verband houdende koninklijk besluit tot wijziging van de codex welzijn op het werk goedgekeurd door de Ministerraad op 12 december 2025. Deze nieuwe wetgeving beoogt een meer proactieve aanpak voor de terugkeer naar werk van arbeidsongeschikte werknemers, met duidelijke verantwoordelijkheden van de betrokken actoren. 

Hieronder lichten wij de belangrijkste principes en aandachtspunten van deze wet voor u toe.

1. Opname van een actief afwezigheidsbeleid in het arbeidsreglement en wijzigingen codex welzijn op het werk

Hoewel vroeger werd het afgeraden om als werkgever contact te zoeken met een arbeidsongeschikte werknemer, wordt dit vanaf 1 januari 2026 een wettelijke verplichting. Deze procedure van contactopname moet volledig uitgeschreven en opgenomen worden in het arbeidsreglement.

Het koninklijk besluit zorgt ervoor dat de verplichting tot contactopname wordt opgenomen onder het nieuwe artikel I.4-71/2 van de codex welzijn op het werk en geeft de verplichting verder vorm.

2. Vrijstelling medisch attest beperkt tot 2 dagen per kalenderjaar

De mogelijkheid voor werknemers om tot driemaal per kalenderjaar afwezig te zijn zonder medisch attest (voor de eerste dag van de afwezigheid) wordt vanaf 1 januari 2026 beperkt tot tweemaal per kalenderjaar.

Let wel, een onderneming met minder dan 50 werknemers kan van bovenvermelde regeling afwijken door deze afwijking uitdrukkelijk op te nemen in het arbeidsreglement zodat werknemers verplicht zijn om iedere afwezigheid te staven met een medisch attest.

3. Procedure medische overmacht mogelijk vanaf 6 maanden onafgebroken arbeidsongeschiktheid

Wanneer een arbeidsongeschikte werknemer definitief niet meer in staat is het overeengekomen werk uit te voeren en er bovendien geen aangepast of ander werk mogelijk is binnen de onderneming, bestaat de mogelijkheid om een procedure wegens medische overmacht op te starten.

Tijdens deze procedure wordt beoordeeld of re-integratie haalbaar is. Als dit niet het geval blijkt, kan de arbeidsovereenkomst worden beëindigd wegens medische overmacht, zonder dat een verbrekingsvergoeding verschuldigd is of een opzeggingstermijn moet worden gepresteerd.

Vanaf 1 januari 2026 wordt de wettelijke termijn om deze procedure op te starten ingekort: voortaan kan zij worden opgestart na zes maanden onafgebroken arbeidsongeschiktheid, in plaats van na negen maanden.

4. Verlenging hervaltermijn voor gewaarborgd loon 

Herval doet zich voor wanneer een werknemer opnieuw arbeidsongeschikt wordt wegens dezelfde ziekte binnen een bepaalde termijn na het einde van een vorige periode van arbeidsongeschiktheid waarvoor de werkgever gewaarborgd loon betaalde.

Onder de huidige regelgeving heeft de werknemer geen recht op gewaarborgd loon ten laste van de werkgever indien hij hervalt binnen veertien kalenderdagen na het einde van de vorige periode van arbeidsongeschiktheid. Vanaf 1 januari 2026 wordt deze termijn verlengd: de huidige periode van veertien kalenderdagen wordt verdriedubbeld naar acht weken.

Concreet betekent dit dat er vanaf 1 januari 2026 sprake is van herval wanneer een werknemer opnieuw arbeidsongeschikt wordt en hij minder dan acht weken voordien reeds arbeidsongeschikt was wegens dezelfde ziekte.

Werknemers waarvan de arbeidsongeschiktheid dateert van vóór 1 januari 2026, blijven onder de oude regelgeving vallen, met een hervaltermijn van veertien kalenderdagen.

5. Wijziging Sociaal Strafwetboek – nalaten aanvraag re-integratietraject 

Een werkgever met twintig of meer werknemers die nalaat om binnen de zes maanden na het begin van de arbeidsongeschiktheid een re-integratietraject bij de preventieadviseur-arbeidsarts aan te vragen voor een arbeidsongeschikte werknemer mét arbeidspotentieel, riskeert een sanctie van niveau 2.

Dat wil zeggen een administratieve geldboete van 200 EUR tot 2.000 EUR of een strafrechtelijk geldboete van 400 EUR tot 4.000 EUR, vermenigvuldigd met het aantal betrokken werknemers.

Last but not least….

Op het moment van schrijven werd het wetsontwerp inzake de uitvoering van een versterkt terug-naar-werkbeleid in geval van arbeidsongeschiktheid aangenomen door het parlement. Eveneens werd het ontwerp van koninklijk besluit voor het aanpassen van de codex welzijn op het werk aangenomen door de Ministerraad en momenteel aan de Koning voorgelegd ter ondertekening. 

De wet en het koninklijk besluit moeten nog worden gepubliceerd in het Belgisch Staatsblad, maar zullen naar alle waarschijnlijkheid in werking treden vanaf 1 januari 2026.